In de spreekkamer van de seksuoloog
Wie A zegt… zegt A!
Koppels met een seksueel probleem ervaren vaak een negatieve lading op het thema seksualiteit. Een van de factoren die hieraan kan bijdragen is de mythe “Wie A zegt, moet ook B zeggen!”. Deze zit bij veel mensen stevig verankerd in hun brein. Als je eenmaal begint met zoenen of knuffelen, en er ontstaan gevoelens van verlangen en opwinding, dan móet er ook seks volgen. Deze gedachte lijkt zeker bij mannen te spelen. Want wie verspilt er nu een goede erectie? Het is toch zonde om daar niks mee te doen?
Bart, 35 jaar, heeft vorig jaar een burn-out doorgemaakt. Het was een intense, moeilijke tijd voor hem en zijn
partner. In die tijd kreeg hij ook last van erectieproblemen. Aanvankelijk lukte het wel nog om een erectie te krijgen, maar als het tijd werd voor penetratie, verloor hij zijn erectie. Hij begon zichzelf steeds meer druk op te leggen en had last van faalangst en storende gedachten. Uiteindelijk leek het of hij helemaal niet meer opgewonden kon worden en had hij ook geen zin meer in seks. In Barts beleving was het hele intieme leven met zijn partner afhankelijk van zijn erectie. Eigenlijk vreeën ze voorheen altijd op ongeveer dezelfde manier, waarbij het vooral om de penetratieseks draaide.
We zijn gewoontedieren, ook als het op seks aankomt. Veel stellen hebben een vast ‘script’: eerst wat zoenen, dan strelen, dan penetratie en het liefst eindigen met een orgasme. Die volgorde zit er bij veel mensen diep in. Zelfs in de klassieke modellen over seks wordt dat zo voorgesteld: eerst verlangen, dan opwinding, dan een orgasme, en klaar. Het klinkt bijna alsof seks altijd volgens dat stramien moet verlopen. En een woord als ‘voorspel’ doet vermoeden dat daar altijd iets achteraan moet komen. Maar wat als we seks losmaken van die vaste volgorde, en het gaan zien als een speels samenzijn, waarin van alles mag en niets moet?
In mijn praktijk leerde ik Bart en zijn partner om te genieten van dat wat er is. Soms blijft het gewoon bij A en dan kan het nog steeds erg fijn zijn. “Ga weer eens als pubers een potje zoenen op de bank, samen onder de douche of elkaar masseren waarbij het hele lijf aandacht krijgt…”
Het is daarbij waardevol om te leren in het moment te genieten van zintuiglijke ervaringen en je niet te laten meevoeren door storende gedachten (Mindfulness en seksualiteit; wellicht een thema voor een volgende column). Barts angsten en negatieve gedachten gingen naar de achtergrond en hij kon zich weer richten op alles dat fijn was aan het vrijen met zijn partner. Zonder dat hij het in de gaten had kwam ook de opwinding weer op gang en verdwenen zijn erectieproblemen.
Dus… wie A zegt, moet verder helemaal niets! Seks gaat niet om moeten, maar om mogen, ontspannen en genieten. Geleidelijk aan verwachtingen loslaten en je realiseren dat seks niet om presteren gaat, opent deuren naar meer luchtigheid, speelsheid en genot.
